در دل باغهای گیاهشناسی اولبریخ در شهر مدیسون ویسکانسین، سازهای خیرهکننده به نام Prairie Cord اثر برایان پیترز (Brian Peters) نصب شده که بهراحتی میتوان آن را یکی از هوشمندانهترین نمونههای تلفیق هنر عمومی، معماری پارامتریک و فناوری نوین دانست. این قوس نیمکرهای مشبک، که بر فراز یک حوض کمعمق شناور به نظر میرسد، با بازتاب خودش در آب، تصویری استوانهای کامل و جادویی خلق میکند؛ فضایی که با بازی نور، سایه و بازتاب در طول روز و شب، بیننده را به عمق تعامل با طبیعت و فرم دعوت میکند. در شبها، نورپردازی LED گرم، حالوهوایی آرام و درخشان به آن میبخشد و حس معلق ماندن را دوچندان میکند.
هرچند از دور Prairie Cord همچون حجمی سبک و بیوزن به چشم میآید که فقط روی سطح آب لنگر انداخته، اما در واقعیت روی پایههای بتنی محکم و فریم چوبی-فلزی inset در محیط حوض قرار گرفته است. این تضاد بصری میان سبکی ظاهری و استحکام واقعی، یکی از جذابترین جنبههای پروژه است که فناوری پیشرفته را با حساسیت سایتاسپسیفیک (site-specific) پیوند میزند.
سازه از ۸۰ بلوک سنگی-سرامیکی (stoneware) تشکیل شده که همه با فناوری چاپ سهبعدی در استودیوی پیترز در پیتسبورگ ساخته شدهاند. هر بلوک پس از چاپ، بهصورت دستی صیقل، لعابکاری و در کوره پخته شده تا هم دوام لازم را داشته باشد و هم بافت اصیل سرامیک حفظ شود. در مجموع، ۱۶ الگوی منحصربهفرد برای این بلوکها طراحی شده (هر کدام با ابعادی حدود ۳۰×۲۰×۱۰ سانتیمتر) و بر اساس موقعیتشان در قوس، taper (تلاش) و سوراخکاری متفاوتی گرفتهاند. نتیجه، یک مشبک پویا و سبک است که کل سازه را به ابعادی ۳×۱.۲×۱.۸ متری میرساند و نور را به شکلی مسحورکننده فیلتر میکند.
الهام اصلی Prairie Cord از گیاه بومی مرتعی منطقه، یعنی Prairie Cord Grass، گرفته شده است. ساختار عمودی، رشتهای و نرم این گیاه مستقیماً به الگوهای پارامتریک بلوکها تبدیل شده و ایدهی “Jostling”(جنبش نرم) را برای فیلتر کردن نور مانند speckles رقصان (نقاط نورانی در حال حرکت) القا میکند. وقتی نسیم میوزد، هوا از میان مشبک عبور میکند و حس زندگی و رشد را به فضا میافزاید؛ فضایی که با تغییر زاویه نور خورشید در طول روز، مدام چهرهای نو به خود میگیرد و هیچگاه تکراری نیست.
Prairie Cord فراتر از یک نصب هنری موقت یا سازه مفهومی است؛ این پروژه پیشنمایشی از آینده معماری پایدار و انسانی به شمار میرود، جایی که طراحی پارامتریک، چاپ سهبعدی سفارشی، مصالح سنتی مانند سرامیک و حساسیت عمیق به بومآورد طبیعی در کنار هم قرار میگیرند تا تجربهای تازه از فضا، ماده و نور خلق کنند. در دنیایی که تکنولوژی اغلب ما را از طبیعت جدا میکند، این قوس کوچک یادآوری میکند که میتوان هم پیشرفته بود، هم پایدار و هم عمیقاً شاعرانه و انسانی ماند.
اگر فرصتی دست داد و به مدیسون سفر کردید، حتماً به باغهای اولبریخ سر بزنید و لحظاتی زیر این قوس بنشینید. تضمین میکنم که آن “زیبایی سرزنشآمیز” (admonishing beauty) که پیترز توصیف کرده، شما را مجذوب خواهد کرد.