چوب شفاف، تحولی در معماری و فناوری‌های پایدار

آوریل 1, 2025

دانشمندان موفق به ساخت نوعی چوب شفاف و زیست‌پذیر شده‌اند که می‌تواند جایگزین مناسبی برای پلاستیک و شیشه باشد. این دستاورد که در نشست بهاره انجمن شیمی آمریکا معرفی شده، نه‌تنها ظاهری مشابه شیشه دارد، بلکه دوام، مقاومت و پایداری زیست ‌محیطی آن نیز بسیار بالاست.

یکی از ویژگی‌های مهم این چوب، تفاوت آن با نمونه ‌های پیشین است. در حالی که روش‌های قبلی برای شفاف ‌سازی چوب از مواد مصنوعی و پلاستیکی استفاده می‌کردند، محققان این ‌بار موفق شده‌اند چوبی کاملاً طبیعی و تجزیه ‌پذیر تولید کنند. ساختار این ماده بر پایه نانوسیم‌های سلولزی طراحی شده که نه‌تنها باعث حفظ استحکام چوب می‌شود، بلکه شفافیت بالایی نیز به آن می‌بخشد.

این چوب شفاف کاربردهای گسترده‌ای دارد و می‌تواند در ساخت پنجره‌های مقاوم و عایق حرارتی، نمایشگرهای الکترونیکی، حسگرها و سلول‌های خورشیدی مورد استفاده قرار گیرد. بهارات پاواره، رئیس تیم تحقیقاتی دانشگاه آمریکایی کنسو، در این‌باره می‌گوید: «یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های این چوب، تأثیر آن بر کنترل دمای محیط است. تحقیقات نشان داده‌اند که در فضاهای بسته، استفاده از چوب شفاف می‌تواند باعث کاهش دما تا ۵ یا ۶ درجه سانتی‌گراد شود .»

این تیم تحقیقاتی در روند توسعه این ماده، از لانه پرندگان الهام گرفته‌اند. پاواره توضیح می‌دهد که برخی پرندگان برای ساخت لانه‌ های خود از الیافی استفاده می‌کنند که نور را به شکلی تنظیم می‌کنند که فضای داخلی خنک‌تر از محیط بیرون باشد. همین ویژگی در چوب شفاف جدید نیز دیده می‌شود، به‌ طوری که در مناطق گرم و آفتابی عملکرد بهتری نسبت به شیشه و پلاستیک دارد.

با پیشرفت این فناوری، انتظار می‌رود چوب شفاف به‌زودی در معماری پایدار، طراحی داخلی و تولید لوازم الکترونیکی مدرن به‌کار گرفته شود. این دستاورد می‌تواند نقشی کلیدی در کاهش مصرف پلاستیک، افزایش بهره‌وری انرژی و توسعه فناوری ‌های سبز داشته باشد.